Koliko često ste nervozni i mislite da vam treba neki od lijekova za smirenje ?
Nikad
Rijetko
Često
Uvijek

KAŠALJ

Kašalj je uvijek samo simptom, a ne bolest koju bi trebalo po svaku cijenu suzbiti. Kašalj ima korisnu fiziološku funkciju oslobađanja disajnih puteva od bilo čega što bi ih moglo zatvoriti ili što nadražuje nihovu sluznicu.
 
Važno je razlikovati produktivni kašalj pri kojem se pokreće sekret iz disajnih puteva od neproduktivnog, suhog kašlja uz koji nema iskašljavanja sekreta. Kod djece koja ne znaju ispljuvati sekret, nego ga nakon iskašljavanja gutaju, nije uvijek lako utvrditi u kojoj je mjeri kašalj produktivan. Kod akutnih respiratornih (disajnih) infekcija, tokom prvih dana kašalj je suh i neproduktivan, a posljedica je nadražaja sluznice upalnim infiltratom, da bi se nakon nekoliko dana, kada se pojača sekrecija sluznice javio produktivni kašalj (''kašalj je sazrio''). Akutne virusne respiratorne infekcije prolaze bez etiološke terapije i bez simptomatske terapije kašlja, same po sebi nakon nekoliko dana. bakterijske infekcije respiratornih organa neophodno je liječiti specifičnim antimikrobnim sredstvom uz koje će kašalj takođe vrlo brzo prestati, tako da ni kod jedne ni kod druge skupine bolesnika zapravo nema prave potrebe za simptomatskom farmakoterapijom kašlja.
 
Simptomatsko suzbijanje kašlja dolazi u obzir samo:
-          Kada je u pitanju neproduktivni kašalj koji svojom učestalošću i intenzitetom izaziva povraćanje, iscrpljuje bolesnika i ometa mu san.
-          Kada je uzrok kašlja utvrđen, ali se ne može suzbiti specifičnim mjerama usmjerenim na uklanjanje uzroka (antimikrobna terapija i sl.) – ili kada se na učinak uzročne terapije mora predugo čekati.
 
Simptomatsko suzbijanje kašlja ne dolazi u obzir u svim oblicima produktivnog kašlja, jer bi se otežalo odstranjivanje sekreta iz bronha što može dovesti do opstrukcije (suženja/začepljenja) bronha. Uz produktivni kašalj dolaze u obzir prvenstveno nefarmakološke mjere za razrjeđivanje i pokretanje sekreta; dobra hidratacija, položajna drenaža bronha i fizikalna terapija.
 
Nefarmakološka mjera suzbijanja kašlja je najprije dobra hidratacija, posebno kod predšklske djece i odojčadi koja imaju temperaturu i kašlju. Kod te djece se često događa da zbog odbijanja hrane ne dobiju dosta tekućine. Suha sluznica usta kod febrilnog djeteta (pod temperaturom) ogledalo je i suhe sluznice brinha, pa se gusti upalni sekret vrlo teško iskašljava. U tim slučajevima dobra hidratacija (po potrebi i parenteralna/intravenozna) će bolje djelovati nego bilo koji farmaceutski sekretolitik.
Inhalacija vodene pare ili magle trebala bi takođe imati sekretolitički učinak, pod uslovom da su čestice vode dosta malene da prodru i u najmanje bronhe. Nažalost, to većina inhalatora i raspršivača ne postiže, osim ultrazvučnih raspršivača koji su skupi i nedostupni za kućnu upotrebu.
 
Sredstva za farmakoterapiju kašlja su sekretolitički ekspektoransi i atitusici. Sekretolitici su lijekovi koji bi trebali razrijediti sekret bronha i tako olakšati iskašljavanje. Kao što je već rečeno, najbolji sekretolitik je voda, tj. dobra hidratacija.
 
Bromheksin je sintetski derivat jednog alkaloida koji razvodnjava bronhijalnu sluz i time povećava njenu eliminaciju. Može se davati oralno (na usta), parenteralno (u idu injekcija) i inhalacijom. Nema ozbiljnih nus efekata ni poznatih kontraindikacija.
 
Acetilcistein se primjenjuje najčešće lokalno, inhalacijom, jer nema dokaza o djelovanju pri oralnoj ili parenteralnoj upotrebi. Važno je da se lijek primjenjuje uz pomoć plastičnog ili staklenog inhalatora (da lijek ne dođe u dodir sa metalnim dijelovima) i da se rasprši na dosta sitne čestice koje dopiru do bronha i bronhiola.
 
Antitusici su lijekovi koji suzbijaju refleks kašlja. Oni se prečesto primjenjuju pored činjenice da su indikacije i uslovi za njihovu primjenu vrlo uski.